Slibstort in Natura-2000

Stichting Advocaat van de Aarde schreef al eerder over deze zaak. In september 2025 werd door Rijkswaterstaat een vergunning verleend voor het storten van slib in twee diepe putten in het Lauwersmeer. Dit slib komt vrij bij het baggeren van het Reitdiep. MOB en de Koninklijke Nederlandse Natuurvereniging Groningen (KNNV Groningen) maakten hier bezwaar tegen, want het is onduidelijk wat de precieze gevolgen zijn voor de waterkwaliteit. In december 2025 schorste de voorzieningenrechter van de Rechtbank Noord-Nederland de vergunning. Dit op verzoek van MOB en KNNV Groningen.

Geen Natura-2000 vergunning nodig?

De provincie had een ecologische toets laten uitvoeren door Antea Group. Op basis van dat onderzoek werd geconcludeerd dat er geen Natura 2000-vergunning nodig was. Dat oordeel blijkt nu onjuist.” En dat geeft de provincie Groningen ook zelf toe.

Bevoegd gezag

Merijn Walker is jurist bij het Waterteam van MOB. Dat team richt zich helemaal op zaken rondom waterkwaliteit. Merijn is bij deze zaak betrokken: ‘Het klinkt nu wel mooi dat de provincie Groningen het eens is met onze gronden. Maar zij zeggen in feite: “Wij hebben gehandeld zonder vergunning en dat was in strijd met de wet. We zullen deze activiteiten niet weer zónder vergunning verrichten.” Voor een volgende keer beloven ze dus beterschap. “Het vreemde in deze zaak is: de provincie moet voor dit soort activiteiten een Natura-2000-vergunning aanvragen bij zichzelf. Zij zijn namelijk zelf het bevoegd gezag.’

Onbestraft

De overtreding blijft in dit geval onbestraft. Merijn: “Volgens het college is de overtreding inmiddels beëindigd en zal deze niet worden herhaald. Ze zeggen dus tegen zichzelf: we vergeven onszelf deze overtreding en vermanen onszelf om ons de volgende keer wel aan de regels te houden. Maar ja, zelfdiscipline is lastig als er geen sancties zijn.”
Overigens blijft voor een volgende keer gelden dat er ook een vergunning bij het Minister van Infrastructuur en Waterstaat moet worden aangevraagd.

Friesland

Ook de buurprovincie Friesland kan nog een rol spelen in het voorkomen van de waarschijnlijke verontreiniging. Merijn: ‘Het Lauwersmeer ligt zowel in Groningen als in Friesland. Groningen heeft dit gedaan zonder dat Friesland er iets vanaf wist. Daarom hebben wij ook een handhavingsverzoek ingediend bij de provincie Friesland in de hoop dat van daaruit extra controle en mogelijk ook handhaving komt.’

Kritisch volgen

‘Dit is een aparte situatie, waarin de provincie voor de Natura2000-vergunning zowel de activiteit verricht als ook het bevoegd gezag is. Wat ons betreft zou dat juist moeten betekenen dat zij met extra zorgvuldigheid te werk gaat, maar het tegenovergestelde is het geval.’ Als de provincie zelf niet bereid is om kritisch te zijn op haar werk, kan MOB dat wel zijn. Mocht de provincie toch besluiten zichzelf een vergunning te verlenen, zonder behoorlijk ecologisch rapport, en door te gaan met de slibstort in het Lauwersmeer, dan zullen MOB en KNNV Groningen bezwaar of beroep aantekenen.

Deze actie maakt deel uit van de gezamenlijke aanpak voor een verbetering van de waterkwaliteit in Nederland van Mobilisation for the Environment, Pesticide Action Network Netherlands, de Waddenvereniging, mogelijk gemaakt door Stichting Advocaat van de Aarde.

Lees ook het artikel van RTV NOF: ‘Groningen geeft toe: slibstort Lauwersmeer was in strijd met wet’ (Otto de Jager, 20-02-2026)

Beeld: Lauwersmeer, van Saxifraga-Willem van Kruijsbergen